Stan twojej skóry w dużej mierze zależy od tego, co dzieje się w jelitach. Bakterie jelitowe regulują stan zapalny w całym organizmie i ten stan zapalny objawia się bezpośrednio na cerze. Osoby z trądzikiem mają wyraźnie inny skład mikrobioty niż osoby ze zdrową skórą. Jeśli kremy i żele nie pomagają na problemy skórne, odpowiedź może leżeć głębiej.
Oś jelitowo-skórna to dwukierunkowa komunikacja między bakteriami jelitowymi a skórą – realizowana przez układ odpornościowy i substancje produkowane przez bakterie, które następnie trafiają do krwiobiegu.
W twoich jelitach żyje około 38 bilionów bakterii należących do ponad 1000 gatunków. Produkują setki substancji, które trafiają do krwiobiegu i wpływają na pracę układu odpornościowego, hormonalnego i na poziom stanu zapalnego w całym ciele, w tym na skórze.
Skóra ma własne bakterie, ale ich kondycja zależy od tego, co produkują bakterie jelitowe. Gdy mikrobiom jelitowy jest zróżnicowany i stabilny, skóra dostaje sygnały wyciszające stan zapalny. Gdy bakterie są w nieładzie – sygnały się odwracają.
Zapalenia jelit, zespół jelita drażliwego i zaburzona mikrobiota jelitowa mają udokumentowany związek z trądzikiem, wypryskiem, łuszczycą i trądzikiem różowatym.
Choroba Leśniowskiego-Crohna i wrzodziejące zapalenie jelita grubego często idą w parze ze zmianami skórnymi – rumień guzowaty i zgorzelinowe zapalenie skóry to jedne z najczęstszych objawów tych chorób widocznych poza jelitami.
Układ odpornościowy, który atakuje jelita, jednocześnie wywołuje stan zapalny w skórze. Dlatego osoby z chorobą Crohna powinny regularnie kontrolować skórę u dermatologa – choroba zwiększa też ryzyko nowotworów skóry.
Nie każda choroba jelit automatycznie powoduje chorobę skóry i odwrotnie. Ale jeśli twoja skóra nie reaguje na leczenie miejscowe i jednocześnie masz problemy jelitowe – to nie przypadek.
Zaburzona mikrobiota uszkadza barierę jelitową – jelito staje się nieszczelne i przepuszcza do krwi substancje, które normalnie nigdy by się tam nie dostały. Układ odpornościowy traktuje je jak zagrożenie i uruchamia stan zapalny. Ten stan zapalny nie zostaje w jelitach, rozlewa się po całym organizmie i objawia się m.in. na skórze.
Jak to wygląda krok po kroku?
Czynnikiem ochronnym jest kwas masłowy, produkowany przez bakterię Faecalibacterium prausnitzii. Uszczelnia barierę jelitową i wycisza stan zapalny. Gdy tej bakterii jest mało – bariera słabnie, a ryzyko problemów skórnych rośnie.
Osoby z trądzikiem mają wyraźnie mniej bakterii ochronnych z rodzajów Lactobacillus i Bifidobacterium niż osoby ze zdrową skórą. Jedno z badań pokazało, że przyjmowanie Lactobacillus rhamnosus SP1 przez 12 tygodni wyraźnie redukowało zmiany trądzikowe u dorosłych.
Mechanizm? Ten szczep reguluje poziom insuliny w skórze, a właśnie jej nadmiar napędza nadprodukcję łoju i namnażanie bakterii trądzikowych.
Jest też mechanizm hormonalny: zaburzona mikrobiota rozregulowuje gospodarkę estrogenową, co może prowadzić do względnego nadmiaru androgenów, a te bezpośrednio stymulują gruczoły łojowe.
U 54% dzieci z atopowym zapaleniem skóry zmiany w mikrobiocie jelitowej pojawiają się już w pierwszych miesiącach życia – zanim na skórze pojawi się cokolwiek niepokojącego. Mniej bakterii ochronnych oznacza mniej kwasu masłowego, a to osłabia barierę skórną i sprawia, że skóra staje się nadmiernie przepuszczalna dla alergenów.
Badania pokazują, że podawanie probiotyków ciężarnym matkom i niemowlętom zmniejsza ryzyko rozwoju atopii o 19–22%.
U osób z łuszczycą mikrobiota jelitowa jest wyraźnie mniej zróżnicowana niż u osób zdrowych, a poziom bakterii chroniących błonę śluzową jelit jest obniżony. Badania z lat 2023–2024 wskazują, że im cięższa łuszczyca, tym głębsze zaburzenia mikrobioty. Nie wiadomo jednak czy zmieniony skład mikrobiomu może wywołać łuszczycę, czy to choroba wpływa na bakterie jelitowe.-nauka dopiero to wyjaśnia. Dowody są obiecujące, choć jeszcze nie tak mocne, jak w przypadku trądziku i atopii.
Największą rolę ochronną mają Lactobacillus rhamnosus, Lactobacillus reuteri i Bifidobacterium longum – wyciszają stan zapalny, wzmacniają barierę jelitową i regulują odpowiedź układu odpornościowego.
Faecalibacterium prausnitzii to szczególnie ważna bakteria. Produkuje kwas masłowy, który nie tylko uszczelnia jelito, ale też bezpośrednio hamuje nadmierną reakcję zapalną. Jej niski poziom pojawia się zarówno przy chorobach zapalnych jelit, jak i przy trądziku czy atopii.
Antybiotyki, dieta uboga w błonnik i przewlekły stres to trzy główne czynniki zaburzające mikrobiotę z udokumentowanym wpływem na cerę.
Wspólny mianownik wszystkich tych czynników jest jeden: każdy z nich zmniejsza różnorodność bakteryjną jelit. A im mniej zróżnicowana mikrobiota, tym słabsza ochrona skóry.
Dieta bogata w błonnik i fermentowane produkty zwiększa różnorodność mikrobioty i obniża poziom stanu zapalnego – tego samego, który odpowiada za trądzik i wyprysk.
Warto rozróżnić tu trzy pojęcia.
Prebiotyki to błonnik, którym odżywiają się dobre bakterie (np. inulina z cykorii, czosnku, cebuli).
Probiotyki to żywe kultury bakterii – w kiszonkach, kefirze i w kapsułkach.
Synbiotyki łączą jedno i drugie, co jest skuteczniejsze niż samo przyjmowanie probiotyku bez jego „pożywki".
Co jeść?
Unikaj natomiast cukrów prostych i syropu glukozowo-fruktozowego (odżywiają bakterie szkodliwe), żywności ultraprzetworzonej i alkoholu, który zaburza mikrobiotę i uszkadza barierę jelitową
Pamiętaj, że żeby probiotyk działał, muszą być spełnione trzy warunki: konkretny szczep (sam napis „Lactobacillus" nic nie mówi), odpowiednia dawka (minimum 1–10 miliardów żywych bakterii dziennie) i czas – efekty widać po 8–12 tygodniach. Synbiotyki mogą sprawdzić się nieco lepiej, gdyż bakterie od razu mają pożywkę i łatwiej się zasiedlają.
Nie ma jednego badania, które potwierdzi jak oś jelitowo-skórna u konkretnej osoby oddziałuje na skórę. Ale jeśli twoja skóra nie reaguje na leczenie miejscowe, a do tego masz dolegliwości jelitowe, to sygnał, żeby przyjrzeć się jelitom.
Sygnały warte konsultacji z lekarzem:
Badania warte rozważenia (po rozmowie z lekarzem):
Przy wynikach sugerujących problemy z jelitami najlepiej udać się do gastrologa. Przy zmianach skórnych – do dermatologa. A najlepiej skonsultować się z dwoma specjalistami.
Coraz więcej badań wskazuje, że mikrobiom może wpływać nie tylko na zdrowie przewodu pokarmowego, ale także na kondycję skóry. W wielu chorobach dermatologicznych obserwuje się zmiany zarówno w mikrobiocie skóry, jak i jelit. Ma to znaczenie, ponieważ mikrobiom odgrywa ważną rolę w regulacji układu odpornościowego i utrzymaniu równowagi organizmu.
Przegląd opublikowany w 2021 roku podsumował wiedzę na temat osi jelito–skóra oraz roli dysbiozy w chorobach dermatologicznych. Autorzy zwrócili uwagę, że jednym z głównych czynników zaburzających mikrobiotę jest dieta zachodnia, wcześniej powiązana z większym ryzykiem chorób zapalnych i autoimmunologicznych, takich jak atopowe zapalenie skóry, łuszczyca czy reumatoidalne zapalenie stawów. Nadal nie jest jednak jasne, czy zmiany w składzie mikrobiomu są przyczyną tych schorzeń, czy ich następstwem.
W publikacji omówiono również hipotezę higieniczną, zgodnie z którą ograniczony kontakt z mikroorganizmami może sprzyjać nadmiernej aktywacji układu odpornościowego. Podkreślono także ścisły związek między jelitami a skórą. Dysbioza może prowadzić do osłabienia bariery jelitowej, zmniejszenia ilości ochronnego śluzu, obniżenia produkcji IgA i zwiększonej przepuszczalności jelit. W efekcie do krwiobiegu mogą przedostawać się substancje nasilające stan zapalny. Równocześnie na skórze obserwuje się zaburzenia równowagi mikrobiologicznej, ograniczoną produkcję peptydów przeciwdrobnoustrojowych i rozwój zmian zapalnych.
Autorzy wskazali, że ważnym ogniwem łączącym dysbiozę jelitową i skórną jest układ odpornościowy, szczególnie odpowiedź Th2. Przytoczono również dane pokazujące współwystępowanie chorób przewodu pokarmowego i skóry – przykładowo łuszczyca występuje u 7–11% osób z nieswoistymi zapaleniami jelit. W podsumowaniu stwierdzono, że oś jelito–skóra jest częścią szerszej osi jelito–mózg–skóra, a mikrobiota jelitowa może produkować neuroprzekaźniki wpływające na funkcjonowanie różnych narządów. Łącznie opisano dziewięć częstych chorób skóry związanych z zaburzeniami mikrobioty jelitowej.
Najczęściej pojawia się trądzik oporny na leczenie miejscowe, zaczerwienienie i reaktywność typowa dla trądziku różowatego, sucha i swędząca skóra charakterystyczna dla atopii, a rzadziej – zmiany łuszczycowe lub głębokie owrzodzenia skóry. Ważny sygnał to równoczesne pojawienie się problemów skórnych i jelitowych – wzdęć, nieregularnych wypróżnień, bólu brzucha.
Tak, swędzenie to jeden z objawów zaburzonej mikrobioty i chorób zapalnych jelit. Histamina produkowana przez bakterie jelitowe trafia do krwi i wywołuje reakcję podobną do alergicznej. Jednocześnie stan zapalny obniża próg czułości nerwów skórnych. Skóra reaguje swędzeniem na bodźce, które normalnie by jej nie przeszkadzały.
Tak, ale skuteczność zależy od szczepu i dawki. Najlepiej przebadany jest Lactobacillus rhamnosus SP1 – po 12 tygodniach w dawce 3 miliardów żywych bakterii dziennie wyraźnie redukował zmiany zapalne. Inne szczepy mają słabsze lub nieudowodnione działanie. Ogólny napis „probiotyk" bez podania szczepu to sygnał ostrzegawczy przy wyborze suplementu.
Tak, antybiotyki doustne stosowane w leczeniu trądziku zmieniają skład mikrobioty jelitowej, a ten efekt utrzymuje się nawet 12 miesięcy po zakończeniu kuracji. Niszczą bakterie trądzikowe w skórze, ale równocześnie likwidują bakterie ochronne w jelitach, co może z czasem nasilać stan zapalny. Dlatego przy antybiotykoterapii warto jednocześnie stosować probiotyki z udokumentowanym szczepem.
Zmiany skórne towarzyszą chorobom zapalnym jelit u 10–15% chorych. Najczęstsze to: rumień guzowaty – bolesne, czerwone guzki na łydkach, zgorzelinowe zapalenie skóry – głębokie owrzodzenia, łuszczyca oraz afty w jamie ustnej. Jeśli te objawy pojawiają się razem z dolegliwościami jelitowymi, warto skonsultować się zarówno z dermatologiem, jak i gastrologiem.
Małgorzata Szakuła
Certyfikowany Specjalista Terapii Konopnych, Dietetyk
Prowadzi konto @Konopny_dietetyk. Wspiera pacjentów z problemami jelitowymi, chorobami metabolicznymi, neurologicznymi, autoimmunologicznymi, tarczycy, a także małych pacjentów z zaburzeniami neurorozwojowymi.
Konopnydietetyk.pl
na pierwsze zamówienie
Chcę otrzymywać informacje o nowych produktach oraz aktualnych promocjach i zapisuję się na Newsletter jednocześnie akceptując treść Regulaminu Newsletter. Zapisując się do newslettera wyrażasz zgodę na otrzymywanie informacji o aktualnych promocjach, ofertach. produktach i usługach, wysyłanej przez https://biowen.eu/ na podany w formularzu adres e-mail. Powyższą zgodę można cofnąć w dowolnym momencie poprzez kliknięcie przycisku powodującego wypisanie się z Newslettera, znajdującym się w każdym mailu wysyłanym w ramach tej zgody lub przez kontakt z Administratorem.
Zapoznałam/łem się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych znajdującymi się w polityce prywatności i ją akceptuję.
Zapoznałam/łem się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych znajdującymi się w regulaminie i go akceptuję.
Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych przez Biodio Lab Sp. z o.o. na potrzeby personalizacji komunikatów wysyłanych do Użytkowników, jako działań prowadzących do zwiększania efektywności działań marketingowych. Wiem, że zgoda może zostać wycofana mailowo (rodo@hempking.eu) , oraz że przysługuje mi praco sprzeciwy wobec przetwarzania danych.
Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych przez BIODIO LAB Sp. z o.o. w celu wysyłania automatycznych powiadomień, takich jak przypomnienia o produktach pozostawionych w koszyku, rekomendacje produktowe, oferty dostosowane do moich zainteresowań i podobne. Zgadzam się na otrzymywanie takich powiadomień na kanał komunikacji: e-mail.
Wiem, że mogę w każdej chwili wycofać zgodę, klikając link do wypisania się zawarty w każdej wiadomości lub kontaktując się z BIODIO LAB Sp. z o.o., ul. Choroszczańska 24, 15-732 Białystok, NIP: 5423393334, REGON: 385435834, wpisana do Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS 0001074861, e-mail: rodo@biowen.eu.
Chcę otrzymywać informacje marketingowe na podany w formularzach numer telefonu. Zapisując się do newslettera SMS i Whatsapp wyrażasz zgodę na otrzymywanie informacji o aktualnych promocjach, ofertach, produktach i usługach, wysyłanej przez https://biowen.eu/ na podany w formularzu numer telefonu. Powyższą zgodę można cofnąć w dowolnym momencie poprzez kontakt z Administratorem.
Biowen to marka produktów z czystym składem, która narodziła się z naszej miłości do zdrowego odżywiania i wspierania organizmu tym, co najlepszego natura nam podarowała! Wszystko w ekologicznym duchu idei zero i less waste.
DARMOWA
DOSTAWA
OD 200 ZŁ
SZYBKA
WYSYŁKA
BEZPIECZNE
PŁATNOŚCI
NATURALNE
SKŁADNIKI
KONTAKT
Biodio Lab Sp. z o.o.
ul. Choroszczańska 24
15-732 Białystok
info@biowen.eu
Tel. dla klientów (8.00 -16.00):
+48 884 734 844
Tel. dla firm:
+48 535 915 455
Biodio Lab Sp. z o.o.
ul. Choroszczańska 24
15-732 Białystok
info@biowen.eu
Tel. dla klientów (8.00 -16.00):
+48 884 734 844
Tel. dla firm:
+48 535 915 455
© 2026,
Biodio Lab Sp. z o.o.. Wszystkie prawa zastrzeżone
